اچ آی وی یدز چیست

ویکی-سلامتی > رهنمای صحی برای زنان دارای معلولیت > فصل هشتم8: صحت جنسی > اچ آی وی یدز چیست

در این فصل:

 

در این فصل:

ویروس انسانی کاهش دهندۀ معافیت یا Human Immunodeficiency Virus که بنام اچ آی وی یاد میشود، یک ِجرم بسیار کوچک بوده که قابل دید نمیباشد و سیستم معافیتی بدن را ضعیف میسازد. سیستم معافیتی آن بخشی از وجود است که به مقابل انتانات و امراض مجادله میکند. انتقال اچ آی وی از یک شخص به شخص دیگر از طریق مقاربت جنسی بسیار معمول است. هرگاه یک مرد ویروس اچ آی وی را به یک خانم حامله انتقال دهد، ویا اگر یک خانم حامله قبلا مصاب اچ آی وی باشد، ویروس میتواند در جریان حاملگی، در جریان ولادت ویا در زمان تغذی از شیر پستان مادر به طفل انتقال یابد. برای معلومات بیشتر در مورد این که از کدام طریقهها ویروس اچ آی وی انتقال می یابد و کدام طریقهها نمیتواند سبب انتقال این ویروس شود، صفحات. برای اطلاعات بیشتر در مورد نحوه انتقال HIV و نحوه عدم انتقال آن به این لینک مراجعه کنید.

سندروم کسبی عدم کفایه معافیت یا ایدز (AIDS Acquired Immune Deficiency Syndrome) مرضی است که چند مدت بعد از منتن شدن یک شخص به ویروس اچ آی وی تأسس مینماید. زمانی گفته میشود که یک شخص مرض ایدز دارد که وی به دفعات بسیار زیادتر از حالت عادی مصاب مشکلات صحی معمول میگردد. بعضی علایم مرض ایدز عبارتند از باختن وزن، زخمهایی که شفایاب نمیگردند، سرفۀ شدید، عرق شبانه، اسهال، بخارات جلدی، تب، افرازات از مهبل ویا احساس خستگی دایمی. مگر تمام این مشکلات میتوانند اسباب دیگری نیز داشته باشند. شما بدون اجرای یک معاینه خاص لابراتواری خون، نمی‌توانید مطمئن شوید که فردی HIV/AIDS دارد یا خیر.

چون سیستم معافیتی یک شخص مصاب اچ آی وی با هر مریضی دیگری ضعیف و ضعیفتر شده میرود، بدن شخص منتن کمتر قادر خواهد بود که با امراض مجادله نموده و شفایاب گردد. این حالت تا زمانی دوام میکند که بدن مریض بسیار ضعیف شده و توان زندگی را از دست بدهد که در این حالت این شخص فوت مینماید. هرکس مصاب اچ آی وی / ایدز شده میتواند، هم اشخاص دارای معلولیت و هم افراد بدون معلولیت.

بعضی اشخاص بعد از آن که به ویروس اچ آی وی منتن شوند بسیار به سرعت به مرض ایدز مبتلا شده و از اثر آن وفات می یابند. مگر بسیاری افراد، سالهای زیادی بدون این که مرض ایدز در آنها تأسس نماید، میتوانند با داشتن ویروس اچ آی وی زندگی نمایند. این بدان معنی است که شخص ممکن است ویروس اچ آی وی را داشته باشد اما چون احساس صحتمندی دارد، از مصاب بودن به ویروس واقف نباشد. بدون درنظرداشت اینکه این اشخاص چه حالتی دارند، میتوانند ویروس اچ آی وی را به دیگران انتقال دهند. یگانه راهی که میتوانید تثبیت کنید که آیا مصاب اچ آی وی هستید، این است که خون خود را در لابراتوار معاینه کنید. این معاینه در بیشتر کلینیکها و مراکز صحی و شفاخانه ها اجرا شده میتواند.

دواهائی بنام ARVs (Antiretrovirals) میتوانند به اشخاص دارای اچ آی وی / ایدز کمک کنند تا زندگی طولانیتر و صحتمندانهتری داشته باشند. این دواها ویروس اچ آی وی را نمیکشند و مرض ایدز را شفا نمیدهند، مگر آنها مریضی را برای زندگی کردن راحت تر میسازد. برای زنان حامله تداوی ARV میتواند انتقال ویروس از مادر به طفل را وقایه کند. متاسفانه دواهای ARV گرانبها هستند و دستیابی به آنها در بعضی ممالک ممکن است مشکل باشد.

اچ آی وی / ایدز چگونه زنان را متأثر میسازد

یکی از نظریات بسیار مضر و غلط در مورد اچ آی وی/ ایدز این است که هرگاه یک شخص مصاب به اچ آی وی / ایدز با کسی که هیچگاه در گذشته مقاربت جنسی نداشته (باکره باشد) مقاربت جنسی نماید، شخص مصاب اچ آی وی / ایدز شفایاب خواهد شد. از اثر این نظریۀ غلط مردان مصاب اچ آی وی / ایدز ممکن است به سراغ زنان دارای معلولیت بروند، زیرا فکر میکنند که چون معلول است، باکره خواهد بود و مرض وی را شفا خواهد داد. این واقعیت ندارد.

اجرای مقاربت جنسی یک شخص منتن با یک فرد باکره فقط سبب انتقال مرض و مصاب ساختن یک شخص دیگر به اچ آی وی / ایدز خواهد شد. این سبب صحتمند شدن شخص مصاب به اچ آی وی / ایدز نمیشود.

فهمیدن این که آیا اچ آی وی دارید

تست اچ آی وی

وقتی اچ آی وی داخل بدن شود، سیستم معافیتی دفعتاً شروع به ساختن انتی بادی میکند تا در مقابل ویروس بجنگند. در جریان 2 تا 4 هفته ، تست اچ آی وی این انتی بادیها را در خون پیدا کرده میتواند. این یگانه طریقه برای دانستن آنست که شخص مصاب اچ آی وی میباشید یا خیر.

مثبت بودن تست اچ آی وی بدان معنی است که شما به ویروس منتن شده اید و بدن شما به مقابل اچ آی وی انتیبادی ساخته است. حتی اگر شما احساس کنید که کاملاً خوب هستید بازهم میتوانید ویروس را به دیگران منتقل سازید.

منفی بودن تست اچ آی وی به معنی یکی از این دو حالت خواهد بود:

• شما با ویروس اچ آی وی منتن نشده اید، ویا
• شما در این اواخر منتن شده اید مگر هنوز بدن شما به اندازه کافی انتی بادی نساخته است تا تست اچ آی وی را مثبت بسازد.

هرگاه تست اچ آی وی شما منفی باشد اما شما فکر کنید که ممکن است منتن شده باشید، باید حدود 6 هفته بعد دوباره تست را انجام دهید. بعضی اوقات یک تست مثبت نیز لازم است که تکرار گردد. یک کارکن صحی با تجربه میتواند به شما کمک کند تا تصمیم بگیرید.

یادداشت: تست لابراتواری و مشوره دهی برای اچ آی وی اکثراً در عین زمان صورت میگیرد و موجودیت آن در حال افزایش است. از یک کارکن صحی بپرسید که در کجا میتوانید تست شوید. در بسیاری مراکز صحی و شفاخانهها امکانات تست سریع اچ آی وی شما بصورت رایگان موجود است. اکثراً در همان روز نتیجۀ آزمایش را گرفته می توانید. بعضی مراکز تست اچ آی وی آگاهیهای معلوماتی را بصورت نوشته های بریل (نوشتۀ برجسته برای نابینایان) ویا بشکل زبان اشاره (برای ناشنوایان) دارند.

نكته مهم: شما بزودی از همان زمان منتن شدن به ویروس اچ آی وی میتوانید ویروس را به دیگران انتقال دهید، هرچند که صحتمند بنظر میرسید و خود را خوب احساس میکنید. با دیدن یک شخص گفته نمیتوانید که آیا او اچ آی وی دارد یاخیر. یگانه راه فهمیدن این است که تست اچ آی وی شوید.

مشاوره

آزمایش ویا تست اچ آی وی تنها زمانی باید انجام شود که:

• اجازۀ شما موجود باشد
• مشاوره قبل و بعد از آزمایش موجود باشد
• محرمیت حفظ شود. تنها شما و کسانی که شما میخواهید باید نتیجۀ آزمایش را بدانند.

یک مشاور آموزش یافتۀ اچ آی وی / ایدز میتواند به شما کمک نماید تا تصمیم بگیرید که آیا به تست اچ آی وی ضرورت دارید یاخیر. درصورتی که نتیجۀ شما مثبت باشد، مشاور میتواند به شما کمک کند تا تصمیم بگیرید که برای کی بگویید و چگونه با این تغییر در زندگی خود مواجه شوید.

حفظ محرمیت

هر زن باید بتواند که خودش تصمیم بگیرد که برای کی در مورد وضعیت اچ آی وی خود بگوید و این که چگونه آن را بگوید. صحبت کردن خانم با همسرش بسیار با اهمیت است، تا او نیز خود را تست نماید ویا صحت خود را محافظه کند. بسیاری زنان به خانوادهها و دیگر اشخاصی که از آنها حمایت مینمایند، این موضوع را شریک میسازند. اما اغلب، زنان میترسند از این که همه افراد جامعه از آن باخبر شوند.

برای یک خانم دارای معلولیت این مشکل است که بصورت خصوصی با یک کارکن صحی صحبت نماید. این ممکن است از سبب حالات ذیل باشد:

• ممکن است کارکن صحی هیچگاه نیاموخته باشد که برخورد و احترام به یک زن دارای معلولیت باید عیناً مانند دیگر زنان باشد.

• کارکن صحی ممکن است بدون این که به خود خانم دارای معلولیت بگوید ویا از او اجازه بگیرد، مشکلات صحی خانم، بشمول مصابیت به اچ آی وی ویا سایر امراض مقاربتی را به اعضای خانواده ویا دوستان وی بگوید. این بخصوص زمانی واقعیت پیدا میکند که خانم دارای معلولیت مشکلات افهام و تفهیم داشته باشد.

• اعضای خانواده به خانم دارای معلولیت این اجازه را نمیدهند که خودش به تنهایی یک کارکن صحی را ببیند.

چون من ناشنوا هستم، اکثرا در محرمیت و رازداری با مشکل مواجه میباشم، بخصوص زمانی که از یک ترجمان برای صحبت با یک کارکن صحی استفاده میکنم.

در کلینیکی که من میروم ترجمان آن در مورد رازداری و محرم نگهداشتن میفهمد. او صحبتهای من و کارکن صحی را به هیچ کس دیگری – حتی به کارکنان صحی دیگر، نمیگوید.

هرگاه من ترجمان میگیرم، پیش از پیش برایش خاطرنشان میسازم که همه صحبتهای بین من و کارکن صحی خصوصی اند و باید محرم بماند. کوشش میکنم اطمینان حاصل کنم که ترجمان میفهمد که نتایج آزمایشها نیز جزئی از اسرار محرم اشخاص هستند. من از او میخواهم که اینها را بدون اجازۀ من به کس دیگری نگوید.

برای آن مشکلات صحی که از سبب اچ آی وی / ایدز بوجود میآید، کمک دریافت کنید

شخص مصاب مرض ایدز به سهولت از اثر بسیاری مشکلات معمول صحی به مریضیهای بسیار شدید مبتلا میشود. در اینجا بعضی معلومات عمومی در مورد بعضی از این مشکلات صحی آمده است، مگر بهتر است برای کسب معلومات بیشتر با یک کارکن صحی صحبت کنید ویا کتابهائی مانند "اچ آی وی، صحت و جامعۀ شما" را مطالعه کنید. مشکلات صحی بسیار معمول که از سبب اچ آی وی / ایدز بوجود میآید این ها اند:

تب: تب اغلب پیدا میشود و گم میشود. فهمیدن آن بسیار مشکل است که گفته شود تب از سبب یک انتانی است که باید تداوی گردد، مانند توبرکلوز، مرض التهابی لگن خاصره ویا ملاریا ویا این که از سبب خود اچ آی وی تب بوجود آمده است. اگر تب از سبب یک انتان دیگر باشد، باید از تداوی آن مطمئن شویم.

اسهال: اسهال ممکن است به دفعات پیدا شده و برطرف شود و تداوی آن مشکل خواهد بود. معمول ترین سبب اسهال در مریضان ایدز عبارت از انتانات از سبب اچ آی وی، ویا عوارض جانبی دواهای است که مریض میگیرد.

بخارات و خارش جلدی: اغلباً فهمیدن سبب بخارات و خارش جلدی مشکل است. بعضی مشکلات جلدی وابسته به اچ آی وی / ایدز میتوانند از اسباب ذیل باشند.

• واکنشهای حساسیتی به دواها.

• لکههای نصواری ویا بنفش در دهن و جلد میتوانند از سبب سرطان رگهای خون و عقدات لمفاوی باشند که بنام Kaposi’s Sarcoma یاد میشود.
• Herpes Zoster که اکثراً بشکل اندفاعات دردناک با آبلهها ظاهر میشوند که آبلهها ترکیده و زخم باز را تولید میکنند. بوجود آمدن آنها در روی، پشت و سینه معمول اند.

دلبدی و استفراغ: این مشکل از سبب انتانات، بعضی دواها، مشکلات معده و رودهها ویا از سبب خود انتان اچ آی وی بوجود میآید.

سرفهها: این میتواند یک علامۀ مشکلات ریهها باشد، مثل سینه وبغل ویا توبرکلوز. ششها ممکن است زمانی که معروض به تخریش گردند، مخاط بیشتری تولید نمایند که سبب سرفه میشود.

توبرکلوز: یک انتان وخیم میکروبی است که عموماً ششها را مصاب میسازد. علایم مرض ایدز و توبرکلوز مشابه اند، مگر این ها دو مرض مختلف میباشند. بیشتر زنان، مردان و اطفال مصاب توبرکلوز مبتلا به مرض ایدز نمیباشند. مگر بعضی اشخاص مبتلا به مرض ایدز میتوانند به سهولت مرض توبرکلوز را بگیرند چون بدن آنها بسیار ضعیف است و به مقابل میکروب توبرکلوز مدافعه کرده نمیتواند. 1 نفر از هر 3 نفری که از سبب مرض ایدز وفات مییابد، در واقعیت این توبرکلوز است که سبب مرگ آنها میشود.

مشکلات دهن و گلو: این مشکلات شامل: درد، ترکیدگیها، زخمها و آبلهها و همچنان لکههای سفید روی زبان (پخته شدن دهن، را ببینید)، میباشند.

باختن وزن و سوء تغذی: یک شخص مصاب ایدز از سبب مریضیهای متداوم، اسهالات که جذب مواد غذائی را مشکل میسازد، بی اشتهائی و انتانات دهن که غذا خوردن را مشکل میسازد، دچار سوءتغذی میشود. باختن وزن در افراد منتن با اچ آی وی بسیار معمول میباشد، از همین جهت دربعضی مناطق افریقا مرض ایدز بنام "مرض لاغر کننده" یاد میشود

تداوی برای اچ آی وی / ایدز

نه طبابت مدرن و نه هم طبابت سنتی هیچ کدام نتوانسته اند برای مرض ایدز تداوی علاج کننده را پیدا کنند. مگر کارهای زیادی است که برای افراد مصاب به ایدز میتواند انجام شود. آب پاک، غذای خوب، لباس پاک و جای پاک برای استراحت و خواب و روابط دوستانه با دوستان و اعضای خانواده میتواند برای صحتمند ماندن افراد مصاب به ایدز کمک کننده باشد. همان غذاهای که برای یک شخص صحتمند خوب هستند برای افراد مصاب به مرض ایدز نیز خوردن آنها خوب است.

هرچند برای تداوی مرض ایدز علاجی وجود ندارد، دواهای Antiretrovirals (ARVs) درحال حاضر برای تداوی مریضان مصاب به ایدز با موفقیت تطبیق میگردد. دواهای ARVs کمک میکنند تا سیستم معافیتی عضویت تقویت شود و از اثر آن شخص منتن به اچ آی وی می تواند بهتر با انتانات مقابله نموده و بیشتر صحتمند بماند. اما اچ آی وی علاج نمیشود. مقدار کم ویروس همیشه در بدن شخص باقی خواهد ماند. زمانی که شخص اچ آی وی دارد، او همیشه میتواند ویروس را به دیگران منتقل سازد. دریافت مواظبتهای خوب صحی اغلب برای زنان دارای معلولیت آسان نمیباشد و برای آنهایی که برعلاوه اچ آی وی / ایدز نیز داشته باشند، هنوز هم این کار مشکلتر می شود. کارکنان صحی ممکن نخواهند که زنان معلول را آزمایش یا تست و تداوی نمایند، زیرا فکر خواهند کرد که زنان معلول نمیتوانند مقاربت جنسی داشته باشند و بنا ًء نمیتوانند مصاب به اچ آی وی / ایدز شوند، ویا اینها در صورت مصاب شدن به انتان به سرعت بطرف مرگ میروند.

مگر از آنجایی که زنان دارای معلولیت به اندازۀ سایر زنان مواجه به خطر مصاب شدن به اچ آی وی / ایدز میباشند، آنها نیز در صورتی که تداوی گردند میتوانند زندگی سالمتری داشته و عمر طولانی داشته باشند.

تداوی با دو ARV ویا Antiretroviral Therapy

تداوی با دواهای ARV یعنی گرفتن ترکیب سه دوای ضد ویروسی اقلا دو مرتبه در روز. وقتی یک فرد مصاب مرض ایدز تداوی با دواهای ARV را شروع کرد، دواها باید همه روزه با صداقت کامل بدون قضا کردن خورده شود. خانمی که تداوی ARV را میگیرد وزن خواهد گرفت و به نظر صحتمندتر آمده و احساس بهبود خواهد داشت. اما اگر تداوی را توقف دهد، به وقت منظم دوا را نگیرد ویا چند وقت گرفتن دوا را فراموش کند، اچ آی وی خانم قویتر شده و او را دوباره مریض خواهد ساخت. برای معلومات بیشتر در مورد دواها برای تداوی اچ آی وی / ایدز برای زنان دارای معلولیت، ویا برای وقایه از انتشار اچ آی وی از مادر به طفل، دواها برای مرض ایدز – دواها برای تداوی انتیریترووایرل دیده شود.

هرچند تداوی با دواهای ART قیمت است، اما در بیشتر ممالک ارزانتر و موجودیت آن بیشتر شده میرود. تسهیلات صحی دولتی و دیگر برنامههای صحت عامه ممکن است این دواها را به قیمت بسیار نازل ویا رایگان عرضه نمایند.

هنوز هم در بسیاری ممالک، این دواها برای بیشتر افراد مصاب اچ آی وی / ایدز وجود ندارد. قدرت کمپنیهای دواسازی بزرگ در ممالک غنی تولید آن را در انحصار خود داشته و همیشه مانع از تولید این دواها در ممالک دیگر به قیمت نازلتر میشوند. این کار نادیده گرفتن دسترسی میلیونها خانم به دواهای مورد ضرورت برای تداوی اچ آی وی / ایدز میباشد.

خوب غذا خوردن

مرض ایدز توانائی بدن را برای هضم کامل مواد غذائی متأثر میسازد و همچنان سبب بی اشتهائی میگردد که در نتیجه این افراد بسیار لاغر میگردند. علاوتاً عوارض جانبی دواهایی که میگیرند، مشکلات دهن و گلو، اسهالات و مشکلات در هضم شحمیات نیز از اسباب لاغری بیش از حد مریضان ایدز میباشد.

هرگاه اچ آی وی داشته باشید، بسیار با اهمیت است که خوب غذا بخورید تا وزن نبازید و بدن وسیستم معافیتی وجود شما تا حد امکان صحتمند بمانند. برای این کار کوشش کنید که رژیم غذائی متنوع ویا متوازن داشته باشید، آب پاک بنوشید و روزانه مولتی ویتامین بگیرید. در صورت دسترسی ویتامینهای آ، سی و ای را بصورت متمم بگیرید، چون این ویتامینها توانائی رشد ویروس اچ آی وی را در وجود شما کاهش میدهد.

غذاهای دارای ویتامین آ شامل زردک، ام، پاپایا، کچالوی شیرین، کدوی زرد، شیر، تخم و سبزیهای دارای برگهای سبز تیره (مانند سبزی پالک، کرم برگ، برگ شلغم و ُمولی، کاهو) میباشند.

غذاهای دارای ویتامین سی شامل مرچ سبز و سرخ، سبزیهای دارای برگ سبز تیره (مانند کرم برگ، برگ شلغم، برگ مولی، پالک، کاهو)، نارنج، مالته، کینو، لیمو و سایر میوههای زرد و سرخ میباشند.

غذاهای دارای ویتامین ای عبارتند از تخم و روغن های که از بادام، جواری، بادام زمینی، تخم گل آفتاب پرست و کنجد گرفته میشود.

هرگاه اشتهای شما کم شده باشد، ممکن است دریابید که خوردن غذای بیشتر در صبح برای شما بیشتر مؤثر است. ویا ممکن است ترجیح بدهید که 6 تا 8 مرتبه در روز به مقدار کمتر غذا بخورید. نوشیدن مایعات سرد با غذا سبب آسانتر شدن بلع غذا می گردد.

مثبت زندگی کردن با اچ آی وی / ایدز

من مصاب مرض ایدز هستم. اما توانائی آنرا دارم تا غذای خوب، آب پاک و دوا بگیرم. من بسیار خوب زندگی میکنم و میتوانم وظیفۀ خود را که گدام داری نامهها در پسته خانه است، انجام دهم.

شما صحتمندتر خواهید ماند، اگر بتوانید:

• از آب پاک صحی برای نوشیدن و یا جهت تهیۀ غذاها استفاده نمایید.
• از خوردن غذاهای پخته نشده پرهیز کنید – هضم اینها برای بدن مشکل است و همچنان ممکن است دارای بعضی جراثیم باشد.
• مقدار زیاد مایعات بنوشید و متوجه علایم دیهایدریشن باشید.
• هر زمانی که خسته میشوید استراحت نمایید و روزانه حد اقل 8 ساعت خواب نمایید.
• با دوستان و خانواده وقت خود را بگذرانید.
• کارهای را بکنید که از آن لذت میبرید. احساس خوب داشتن جزئی از صحتمندی است.
• کوشش کنید که بسیار زیاد تشویش نکنید. فشارهای روانی میتواند سیستم معافیتی را متأثر سازد.
• کوشش نمایید با انجام کارهای روزانه، خود را فعال نگه دارید.
• تا اندازۀ ه میتوانید تمرینات سپورتی انجام دهید.
• از استفادۀ تنباکو، الکول و دیگر دواهای مخدر اجتناب نمایید.
• با شستن مکرر بدن از انتانات وقایه کنید.
• مقاربت جنسی مصوون را بکار گیرید تا از معروض شدن به انتانات جدید و همچنان از حاملگی های ناخواسته جلوگیری بعمل آید. این حالات سیستم معافیتی بدن را بیشتر متأثر میسازند.
• برای وقایه از اسهالات کوتریموکسازول بگیرید بزودی به مشکلات صحی رسیدگی کنید. هر دفعه مصاب شدن به یک انتان، سیستم معافیتی شما را بیشتر ضعیف میسازد.
• هرگاه در محلاتی زندگی مینمایید که ملاریا معمول است، زیر پشه خانه بخوابید.

برضد حالاتی مبارزه کنید که سبب انتشار مرض میشود، نه برضد افراد مصاب به مرض ایدز. تبعیض یک مانعه برای مواظبتهای صحی است. تبعیض میتواند سبب شود که مردم طرز وقایه از انتشار مرض را نیاموزند.

شرم اجتماعی یا Stigma در اچ آی وی / ایدز

در بعضی جوامع، با افرادی که اچ آی وی مثبت اند ویا مریضی ایدز دارند طوری رفتار میشود که خجل و سرافگنده باشند. هیچ کس در جامعه با آنها معاشرت نمیکند و آنها فکر میکنند خانوادۀ شخص مصاب به اچ آی وی / ایدز سبب بی آبروئی و رسوائی جامعه شده است.

هزاران شخص اچ آی وی مثبت وضعیت خود را پنهان میسازند. آنها از این ترس دارند که توسط دوستان، خانواده و همسایهها طرد شوند، هرچند اچ آی وی / ایدز از طریق تماسهای عادی انتقال نمییابد.

بسیاری افراد مصاب ایدز و خانوادههای آنها از سبب احساس خجالت و سرافگندگیای که به ایشان داده شده، از جامعه طلب کمک نمیکنند. این حالت برای افراد مصاب به ایدز گرفتن کمکهای مورد نیاز را بسیار مشکل میسازد، حتی اگر دواهای که به مریضان ایدز کمک مینماید تا زندگی سالمتر و طولانیتری داشته باشند، وجود داشته باشد.