Hesperian Health Guides
ولادت
مدت زمان مورد ضرورت جهت ولادت طفل برای یک خانم دارای معلولیت – هر نوع معلولیت - از دیگر زنان تفاوت ندارد، و اکثراً از 3 تا 24 ساعت میباشد. چیزی که متفاوت میباشد این است که چگونه خانم از شروع ولادت خویش آگاه میشود و این که خانم در زمان ولادت به چه نوع وضعیت باید قرار گیرد.
Contents
چگونه از شروع ولادت آگاه میشوید
اکثراً ولادت زمانی آغاز میشود که شما بیشتر از 8 ماه حامله بوده باشید. طفل به پائین شکم سقوط میکند و شما در مییابید که نفس کشیدن به شما آسانتر شده است.
در جریان چند هفتۀ اخیر حاملگی، بیشتر زنان چند مرتبه در روز احساس مینمایند که رحم آنها سخت میشود ویا این کار ممکن چند مرتبه در یک هفته باشد. این احساس سخت شدن "تقلصات تمرینی" است و ولادت واقعی شروع نشده است. اما این تقلصات ناراحت کننده نیست و همچنان بصورت منظم واقع نمیشود.
حتی زنانی که فلج اطراف سفلی دارند و در شکم خود حسیت ندارند نیز اکثراً فهمیده میتوانند که چه وقت طفل آمادۀ خارج شدن است. هرچند خانمهای که فلج اطراف سفلی دارند، درد واقعی را احساس کرده نمیتوانند، بازهم تغییراتی در شکم رخ میدهد که کافی است آنها را از این که چیزی در حال وقوع است، آگاه سازد.
علایمی که نشان میدهد ولادت نزدیک است
این 3 علامه نشان میدهد که ولادت شروع شده ویا بزودی شروع خواهد شد. ممکن است تمام این علامات موجود نباشند ویا ممکن است به اشکال مختلفی تظاهر نمایند. اگر شما هریکی از این علایم را داشته باشید، برای قابله یا داکتر خود اطلاع دهید.
- خارج شدن مخاط روشن ویا گلابی رنگ از مهبل. در جریان حاملگی مجرای رحم (عنق رحم) توسط یک کتلۀ سخت مخاطی بسته میباشد. این مخاط سخت مانع رسیدن انتانات به رحم و طفل میشود و آنها را محافظه مینماید. زمانی که مجرای رحم شروع به باز شدن نماید، این کتلۀ مخاطی و همچنان اندکی خون آزاد میشود.
- آب روشن از رحم خارج میشود. این از خریطۀ آب است که اطراف طفل را گرفته و طفل را در داخل رحم محافظت می نماید. خریطۀ آب میتواند قبل از شروع ولادت پاره شود ویا هم در هرزمانی در جریان ولادت.
- روع به تقلص نموده و درد بطن آغاز میشود. در هنگام یک تقلص رحم فشرده شده و سخت میگردد و بعداً بحالت رخاوت آمده و دوباره نرم میشود. در آغاز تقلصات ممکن است به فواصل 10 تا 20 دقیقه بیایند. زمانی که تقلصات منظم شد (زمان بین تقلصات حدوداً مساوی شود)، ولادت واقعی شروع میشود.
تقلصات اکثراً دردناک میباشند مگر در صورتی که در قسمت شکم خود حسیت نداشته باشید، اکثراً تغییرات را به شکل ذیل دیده ویا احساس میکنید:
من هیچ درد را احساس کرده نمیتوانم مگر احساس کرده میتوانم که شکم من سخت میشود. |
... و بعداً دوباره نرم میشود. |
وقتی یکی از این علایم واقع گردد، زمانی است که باید برای ولادت آمادگی گرفته شود. در اینجا یک لست از کارهایی است که میتوانید انجام دهید:
- به قابلۀ خود خبر دهید که ولادت شما شروع شده است.
- اطمینان حاصل نمایید که مواد لازم برای ولادت آماده است.
- خود را بشوئید، بخصوص ناحیۀ تناسلی خود را.
- به خوردن غذا به مقادیر کم ادامه دهید.
- مقدار زیاد مایعات بنوشید (آب یا آب میوه).
- هرزمانی که میتوانید استراحت کنید.
- در قسمت پائین کمر تطبیقات گرم انجام دهید، مانند گذاشتن تکه های گرم. ویا از یکی از اعضای خانواده ویا دوستان بخواهید که کمر شما را مساژ دهند.
معلومات مهم درمورد تشوشات عکسوی (Dysreflexia) برای خانمهای که مصدومیت نخاع شوکی دارند
هرگاه در قسمتهای بالائی نخاع شوکی صدمه دیده باشید (اکثراً فقرۀ T6 ویا بالاتر)، ممکن است بصورت ناگهانی و خطرناک فشار خون شما بلند برود که همراه با سردردی نبضانی و عرق شدید میباشد. این علایم را ممکن است زمانی که دردهای ولادی شما آغاز گردد، پیدا کنید.
چه باید کرد:
بصورت منظم به کارکن صحی ویا قابله مراجعه نمایید تا فشار خون شما معاینه گردد. این کار اقلا هفته یک مرتبه در 7 ماه اول حاملگی و بعداً بصورت روزانه در هفتههای اخیر حاملگی، قبل از شروع ولادت انجام شود. به این ترتیب آنها خواهند فهمید که چه وقت فشارخون شما شروع به بلند رفتن مینماید.
متوجه برنامۀ خود برای دفع مواد غایطه باشید. این کار در زمان حاملگی از اهمیت خاصی برخوردار است. مقدار زیاد آب بنوشید و غذاهائی بخورید که برای آسان ساختن حرکت رودهها کمک نماید. موجودیت مقدار زیاد مواد غایطه در داخل بطن شما می تواند سبب تشوشات عکسوی یا Dysreflexia گردد.
از خالی بودن مثانۀ خود مطمئن شوید، زیرا یک مثانۀ پر می تواند سبب تشوشات عکسوی یا Dysreflexia شود. هرگاه از کتیتر دوامدار (فولی کتیتر) استفاده مینمایید، خود را مطمئن سازید که کتیتر قات نشده ویا تاب نخورده باشد تا مانع خروج ادرار گردد.
روزانه چند مرتبه به موجودیت تقلصات توجه نموده ویا آن را احساس کنید، این کار را در هفتههای اخیر حاملگی قبل از شروع ولادت انجام دهید و همزمان متوجه علایم دیگر شروع ولادت باشید.
بزودی ممکنه بعد از دیدن یکی از علایم آغاز ولادت، به شفاخانه ویا کلینیک ولادی بروید تا در آنجا ولادت نمایید. ممکن است ضرورت به بیحس نمودن (انستیزی) پیدا کنید که با زرق در ستون فقرات صورت میگیرد. به این نوع بی حسی، انستیزی اپی-دورال گفته میشود و شما را از تشوشات عکسوی یا Dysreflexia محافظه مینماید.
چگونه ولادت را آسانتر بسازید
مطمئن شوید که ادرار نموده اید. کوشش کنید که اقلا در هرساعت یک مرتبه ادرار نمایید. هرگاه مثانۀ شما خالی باشد بیشتر احساس راحت خواهید نمود. همچنان اگر در تمام جریان ولادت یک کتیتر برای تخلیۀ ادرار داخل مثانه تثبیت باشد، زنان دارای صدمات نخاع شوکی کمتر امکان دارد که تشوش عکسوی یا dysreflexia پیدا کنند.
وضعیت خود را چندین مرتبه تغییر دهید، اقلا یک مرتبه در هرساعت. تغییر وضعیت دادن را از قبل تمرین نمایید تا وقتی ولادت شروع میشود بتوانید در فاصلۀ بین تقلصات به آسانی وضعیت خود را تغییر دهید. در صورت نیاز، از کسی بخواهید که شما را در این کار کمک نماید. هرقدر بیشتر که مستریح و آرام باشید، به همان اندازه عضلات شما بیشتر به حالت رخاوت خواهد بود وبنا َء امکان این که به شخی ویا تشنج دچار شوند کمتر خواهد شد. همچنان در صورتی که زود زود وضعیت خود را تغییر دهید، امکان بوجود آمدن زخم بستر یا زخمهای فشاری کمتر خواهد شد.
در فاصله بین تقلصات اگر میتوانید قدم بزنید. قدم زدن به باز شدن رحم کمک کرده و طفل را بطرف پائین میراند.
نفس کشیدن در جریان ولادت
طرز نفس کشیدن شما قو بالای احساس ولادت تأثیر دارد. میتوانید طریقههای مختلف نفس کشیدن را در طول زمان حاملگی تمرین نمایید تا برای این کار در زمان شروع ولادت آمادگی داشته باشید. طورمثال:
- نفس کشیدن آهسته و آرام: از طریق بینی با یک تنفس آهسته و طولانی، هوا را داخل ریهها نمایید. برای خارج ساختن هوا لبهای خود را بحالت بوسه در آورده به آهستگی هوا را خارج سازید.
- نفس کشیدن به شیوۀ هی هی: یک نفس آهسته و عمیق بگیرید و بعداً بشکل نفسهای کوتاه و سریع درحالی که صدای هی هی را میسازید، بخارج بدمید.
- نفسک زدن (Panting): تنفس سریع و سطحی.
- دمیدن قوی: خارج ساختن هوا بصورت سریع و شدید.
در جریان ولادت میتوانید هریک از روشهای نفس کشیدن را که بیشتر کمک کننده است، انتخاب نمایید.
وضعیتهای ولادی
این وضعیتها میتواند در زمان ولادت بکار گرفته شود:
| اگر کنترول شما روی پاها ویا بازوهای شما کم باشد ویا کنترول نداشته باشید، میتوانید روی زوان های شخص کمک کننده بنشینید. | ویا میتوانید روی بالشتها بحالت نیمه نشسته استراحت کنید.. |
|
| |
| اگر روی بازوهای خود خوب کنترول داشته باشید، میتوانید از چوکی ولادی مانند این رسم استفاده کنید. (برای مثالهای دیگر، قصۀ فاطمه) | ویا میتوانید از چوکی ولادی بازودار که پشتی نیز دارد استفاده کنید، مانند این تصویر. |
| ک خانمی که اندکی مشکل در پاهایش داشته باشد، میتواند با کمک نمودن روی دوپا (چمباته) بنشیند... | ...ویا ایستاد شود. |
شخص ویا چیزی که به شما استناد میدهد باید قوی و با موازنه باشد. همچنان میتوانید از پشت یک چوکی محکم گیرید. وضعیتهای نشسته روی پاها و ایستاده در صورت آهسته بودن ولادت ویا زمانی که مادر مشکل تیله کردن طفل یا زور زدن داشته باشد، سبب پائین آمدن طفل میشود.
| |
هرگاه یک اندازه روی دستها و پاهای خود کنترول داشته باشید، ممکن است بخواهید وضعیت افتاده روی دست ها و پاها را امتحان کنید. این وضعیت نیز گاهی در جلوگیری و کنترول تشنج عضلات کمک کننده است. |
| 'هرگاه کنترول شما روی پاهایتان کم است یا کنترول ندارید، میتوانید به پهلو بخوابید درحالی که کسی پای بالائی شما را بلند نگه دارد، و زانوهای شما خمیده باشد.. | ...ویا پای شما را در حالی که راست باشد بلند نگه دارد. |
اگر نابینا هستید ویا موازنۀ خود را بخوبی حفظ کرده نمیتوانید، ممکن است وضعیت خوابیده روی زمین را ترجیح بدهید. بیشتر شفاخانهها و کلینیکها میزهای مخصوص ولادی دارند. این بسترها جاهائی برای اتکاء و تقویت زانوها دارند که برای خانمهای که کمتر میتوانند پاهای خود را کنترول نمایند ویا فلج اطراف سفلی دارند، میتواند مفید باشد.
چوکی ولادی فاطمه
خانم فاطمه-آچن از مملکت یوگاندا از سبب مرض پولیو در زمان طفولیت هردو پایش فلج میباشد. وقتی فاطمه حامله شد، مانند بیشتر زنان معلول، داکتران در کلینیک برایش گفتند که او مجبور است در وقت ولادت عملیات شود (عملیات سزارین).
فاطمه با خود تصمیم گرفت که عملیات نشود و ولادت نارمل داشته باشد. زنان دیگر در محلشان بعضاً در حالت نشسته روی دوپا ولادت مینمودند. از آنجایی که پاهایش فلج بود، فاطمه میدانست که او نمیتواند روی دوپا خود را بگیرد. اما او میدانست که بازوهایش بخاطر راندان چوکی چرخدار به اندازۀ کافی قوی هستند. بنا ًء او برای خود چوکی ولادت را ساخت که برایش کمک مینمود تا به وضعیت نشسته روی پاها (چمباتمه) بماند. به این ترتیب طفل وی میتوانست بصورت نارمل از طریق مهبل ولادت گردد.
هرچند هردو پای فاطمه فلج است، رحم وی قوی میباشد و میتواند تقلص نموده و طفل را به بیرون براند. وضعیت وی روی چوکی ولادی به طفل کمک مینماید تا به آرامی پائین آمده و از طریق مهبل خارج گردد، عیناً همان طوریکه دیگر زنان در وضعیت نشسته ولادت مینمایند.
برای گرفتگی و تشنج آنی عضلات در زمان ولادت
زنان مصاب فلج دماغی و صدمات نخاع شوکی و آنهای که از سبب گذشتاندن مرض پولیو فلج شده اند، ممکن است گرفتگی عضلی ویا عضلات سخت تشنجی درهر زمانی از جریان ولادت پیدا کنند. وضعیت سر وبدن روی عضلات سخت شده، در هر قسمتی از بدن تأثیر دارد. کش کردن و یا فشار دادن مستقیم روی عضلات تشنجی سبب سخت شدن بیشتر آنها میگردد. در اینجا بعضی پیشنهاداتی برای نرم ساختن عضلات تشنجی در جریان ولادت، تذکر داده میشود:
| در تمام جریان ولادت، بعضی تمرینات حرکی را در فواصل بین تقلصات انجام دهید . در صورت ضرورت از کسی بخواهید که به شما کمک نماید. تمرینات کمک مینمایند تا عضلات نرم شده و از بوجود آمدن تشنجات جلوگیری شود | |||
| برای کمک به رخاوت عضلات در یک تشت دارای آب گرم بنشینید، اما این کار را فقط قبل از پاره شدن خریطۀ آب داخل رحم، انجام دهید. | تکههای که در آب پاک گرم غوطه شده است، ممکن کمک کنند. |
||
| کوشش نکنید که پاهای خانم را از بجلک پا از هم دور کنید. این کار سبب خواهد شد که پاها بیشتر بصورت محکم باهم نزدیک شوند. در عوض، بعد از بلند کردن سر و شانههای خانم، پاهایش را قات کنید. برای دور کردن پاها از یکدیگر، ابتدا هردو زانو را باهم نزدیک سازید. این کار قفل پاها را باز خواهد ساخت. اگر مؤثر نبود، از قسمت بالاتر از زانوها بگیرید و به اینترتیب به سهولت بیشتری پاها باز خواهند شد. | پشتیهائی را زیر سر و شانههای خانم بگذارید، تا به جلو خمیده باشد. این وضعیت برای رخاوت عضلات تمام بدن کمک مینماید. |