Hesperian Health Guides
انتان گوش
ویکی-سلامتی > کمک به اطفالی که ناشنوا هستند > فصل پانزدهم 15: چرا اطفال شنوائی خود را از دست میدهند و ما چه کرده میتوانیم > انتان گوش
انتان یا عفونت گوش یکی از شایعترین بیماریهای دوران طفولیت است که هرگاه تداوی نشود میتواند سبب از دست رفتن دایمی شنوایی گردد. انتان گوش اغلب با انتان بینی و گلو شروع میشود. انتان از گلو از طریق تیوب به گوش وسطی منتقل میشود.
اطفال به آسانی به این انتانات مبتلا میشوند زیرا تیوب بین گلو تا گوش در آنها کوتاهتر از بزرگسالان میباشد. وقتی که گوش انتانی شود، مایعات و انتانات نمیتوانند از گوش وسطی خارج شوند. هرگاه طفل سرما خورده باشد، تیوب گلو که به گوش وسطی اتصال دارد اغلب مسدود میشود. هرقدر که اطفال بزرگتر و قویتر شده میروند، مقاومت بیشتری پیدا میکنند و کمتر دچار سرماخوردگی و انتان گلو میشوند.
Contents
انتانات ناگهانی گوش (انتانات حاد)
انتانات حاد گوش وسطی میتواند در هر سنی رخ دهد و حتی در نوزادان و شیرخواران شایع است. طفل ممکن است گریه کند، مخرش و تحریک پذیر باشد و تب داشته باشد. اغلب انتان طی 1 تا 2 روز بدون هیچ تداوی بهبود مییابد. یک مسکن درد به طفل کمک میکند تا احساس بهبود داشته باشد اما انتان را درمان نمیکند. گاهی اوقات برای تداوی انتان به انتیبیوتیک نیاز است (زیر را ببینید.) پردۀ گوش ممکن است سوراخ شده و چرک از طریق سوراخ کوچک آن به بیرون نشت کند. این سوراخ معمولاً به سرعت التیام مییابد.
انتانات طولانی مدت گوش (انتانات مزمن)
وقتی اطفال برای انتانات حاد و مکرر گوش تداوی نشوند، انتان ممکن است مزمن شود. انتان گوش زمانی مزمن گفته میشود که چرک از گوش خارج شود و این افرازات برای 14 روز یا بیشتر دوام نماید. این حالت میتواند به پردۀ گوش آسیب برساند. پردۀ گوش ممکن است به سمت داخل کشیده شود یا سوراخی داشته باشد که التیام نیابد. هردوی این حالات باعث انتانات و افرازات بیشتر گوش میشود.
بدون مواظبتهای طبی مناسب و مقدم، اطفال ممکن است شنوایی خود را از دست بدهند، از سرگنسی رنج ببرند، در یک طرف صورت ضعیفی پیدا کنند ویا یک آبسه در پشت یا زیر گوش پیدا کنند. در حالات نادر انتان گوش ممکن است باعث عوارض جدی مانند آبسه مغزی یا مننژیت شود.
اطفال فقیر بیشتر از هر علت دیگری شنوایی خود را به دلیل انتان گوش از دست میدهند. کاهش شنوایی ناشی از انتانات گوش میتواند با بهبود سلامت عمومی و بهبود شرایط زندگی و با قابل دسترس بودن مواظبتهای طبی جلوگیری شود. هر جامعه به افراد آموزش دیدۀ نیاز دارد تا بتوانند انتانات گوش را به صورت مقدم تشخیص دهند و به مراکز صحی یا شفاخانههایی نیاز دارند که اقتصادی و ارزان بوده و به آسانی قابل دسترس باشند.
سرش شدن گوش
گاهی اوقات پس از انتانات حاد گوش، مایع غلیظ و چسپندۀ در گوش وسطی جمع میشود (به آن سرش شدن گوش گفته میشود. گوش سرش شده معمولاً آسیب نمیبیند و بعد از چند هفته مواد چسپناک آن از طریق تیوب حلقی به سمت بینی تخلیه میشود اما گاهی این وضعیت سالها طول میکشد. گوش سرش شده اغلب هردو گوش را متأثر میسازد و تا زمانی طول میکشد که طفل را تا حدی ناشنوا میکند. در بیشتر موارد گوش سرش شده بدون تداوی بهبود مییابد. اما اگر درد موجود باشد، مانند انتان حاد گوش انتی بیوتیک خوراکی داده شود.
علایم انتان گوش:
- درد – یک طفل کوچک ممکن است گریه کند، بغل سرش را بمالد ویا کوشش را کش کند.
- تب بین 37.7 و 40 درجۀ سانتیگراد (100 تا 104 درجۀ فارنهایت)
- آبریزش بینی، گلودرد، سرفه.
- ممکن از گوش افرازات خارج شود. این افرازات ممکن است زرد، سفید، آبکی یا چسپناک باشد. افرازات ممکن است اندکی خون داشته باشد. موجودیت مقدار زیاد افرازات چسپناک، روشن ممکن است از اثر سوراخ شدن پردۀ گوش باشد. با تداوی این افرازات ممکن است قطع شود اما هربار که طفل ریزش میکند یا گوشهایش زیر آب میرود یا شنا میکند این افرازات پیدا میشود. افرازات خفیف مایع که بو میدهد و ممکن است زرد یا سبز باشد احتمالاً از اثر تخریبات پردۀ گوش میباشد. ممکن است برای ترمیم پردۀ گوش به عملیات جراحی نیاز باشد..
- کاهش شنوایی – موقت یا دایمی – در یک یا هردو گوش
- گاهی دلبدی و استراغ
- گاهی انتان به استخوان پشت گوش سرایت میکند (مستوئیدیت.) این بسیار دردناک است و باید انتی بیوتیک داده شود.
به شفاخانه بروید!
علایم مختلف ممکن است در زمانهای مختلف وجود داشته باشد – طورمثال، درد ممکن است با شروع جریان افرازات از گوش متوقف شود.
3 تا 4 ماه بعد از هرگونه انتان گوش حتی اگر دردی وجود نداشته باشد بازهم گوشها معاینه شود و شنوایی طفل را بررسی کنید.
تداوی انتانات گوش
اگر مایعی از گوش خارج میشود، آن را پاک کنید. اما برای پاک کردن آن چیزی به گوش نچسپانید. طفل را تشویق کنید تا استراحت کند و مایعات زیاد بنوشد. طفل میتواند حمام کند اما حداقل تا 2 هفته پس از بهبودی نباید گوشهای خود را زیر آب ببرد یا شنا کند. اگر فکر میکنید که ممکن است بیماری طفل اختلاطی شده باشد، او را به یک شفاخانه ببرید. اگر به مننژیت مشکل هستید، فوراً برایش دوا بدهید.
در صورت بروز مجدد انتان و افرازات گوش، همان تداوی را تکرار کنید. یک کارکن صحی یا داکتر میتواند به والدین بیاموزد که گوش را با پنبه قبل از هر دوز قطرۀ گوش پاک نمایند.
همه مایعات را از گوش دور سازید. گوش را دو بار در روز با پنبه یا تکۀ کاز برای چند هفته با دقت خشک کنید (تا زمانی که افرازات از بین رفته و خشک بماند).
گاهی اوقات برای ترمیم پردۀ گوش به عمل جراحی نیاز است. این کار توسط یک کارمند صحی که به صورت اختصاصی آموزش دیده در شفاخانه اجرا میشود، معمولاً زمانی که طفل حداقل 10ساله باشد.
پیشگیری انتانات گوش
برای پیشگیری انتانات گوش، در صورت امکان نوزادان را تا 2 سالگی از پستان شیر بدهید. شیر پستان مادر به نوزاد کمک میکند تا با انتان مقابله کند. تغذی با شیر پستان همچنان عضلات را تقویت میکند تا تیوب بین گلو و گوش متوسط را باز نگه دارد.
اگر خانمی اچ آی وی / ایدز داشته باشد، گاهی اوقات این بیماری میتواند از طریق شیر پستان به نوزاد انتقال یابد. اما اگر خانم به آب پاک دسترسی نداشته باشد، بسیار امکان دارد که طفل نوزادش در اثر اسهال، دیهایدریشن (ضایع شدن آب بدن) و سوء تغذی بیشتر از بیماری ایدز ممکن است بمیرد. فقط مادر است که میتواند اوضاع خانه و جامعۀ خود را ارزیابی کند و تصمیم بگیرد که چه باید انجام دهد.
خطر وفیات اطفال بزرگتر از 6 ماهه از سبب اسهال کمتر است زیرا آنها بزرگتر و قویتر هستند. خانم مبتلا به اچ آی وی/ ایدز که طفل خود را از پستان تغذی میکند، بعد از 6 ماهگی باید تغذی از پستان را توقف داده و طفل خود را با سایر شیرها و غذاها تغذی نماید. به این طریق خطر مصاب شدن به اچ آی وی/ ایدز برای طفل کمتر خواهد بود.راههای دیگر برای وقایه از انتانات گوش
- اگر طفل باید توسط بوتل شیرچوش یا توسط پیاله تغذیه شود، هنگام شیر دادن حتماً سر او را بالاتر از معدهاش نگه دارید. اگر هنگام شیر خوردن دراز کشیده باشد، ممکن است شیر از گلویش داخل تیوبها شده و به گوش متوسط برسد و به ایجاد انتان کمک کند.
- به طفل بیاموزید که بینی خود را به جای فیش کردن، پاک نماید. اگر خود را فیش میکند باید به آرامی این کار را انجام دهد.
- تا حد امکان اطفال را از دود، به شمول دود آشپزخانه و اجاق گاز دور نگه دارید. دود میتواند تیوبهای بین گلو و گوش وسطی را متورم و بسته کند. سپس مایع در گوش وسطی تجمع نموده و میتواند سبب انتان شود.
- هنگامی که طفل شما سرما خورده یا ریزش نموده است متوجه شوید که آیا گوش درد هم دارد یاخیر. تا حد امکان طفل خود را از افراد مبتلا به سرماخوردگی دور نگه دارید.